CSF Culture

درباره آزمایش

آزمایش کشت و سنجش حساسیت مایع مغزی نخاعی CSF Culture &Sen یکی از دقیق‌ترین روش‌ها برای تشخیص عفونت‌های باکتریایی، قارچی یا به‌ندرت ویروسی در سیستم عصبی مرکزی است.آزمایش CSF Culture &Sen امکان شناسایی نوع میکروارگانیسم عامل عفونت را فراهم می‌کند و سپس با تعیین حساسیت آن به آنتی‌بیوتیک‌های مختلف، راهنمای مناسبی برای درمان فراهم می‌سازد. آزمایش CSF Culture &Sen در شرایط خاص مانند مننژیت، آنسفالیت یا آبسه‌های مغزی تجویز می‌شود. الف) آزمایشات مستقیم : بررسی ماکروسکوپی CSF طبیعی شفاف و بی رنگ است و مقدار چسبندگی آن مثل آب می باشد. کدر بودن CSF می تواند به دلایل وجود RBC بیش از 400 عدد در میکرولیتر، افزایش شمار WBC (بیش از 200 عدد در میکرولیتر)، وجود میکروارگانیسم هایی مانند باکتری ها، ماده حاجب رادیوگرافی، آسپیراسیون چربی اپی‏دورال، افزایش سطح پروتئین در CSF و قارچ ها و آمیب ها باشد. رنگ قرمز کم رنگ CSF نشان دهنده وجود خون در آن می باشد. به طور طبیعی CSF فاقد خون می باشد. وجود خون در CSF می تواند به دلیل خون ریزی به درون فضای زیرعنکبوتیه و یا به دلیل سوراخ شدن یک رگ خونی در مسیر ورود به فضای زیر عنکبوتیه به واسطه سوزن LP باشد. در خون ریزی ناشی از جراحت نمونه برداری در لوله های دوم و سوم به تدریج مقدار خون کمتر می گردد. معمولا از عبارت گزانتوکرومی (غالبا به معنی ته رنگ نارنجی یا زرد) جهت ذکر رنگ غیر طبیعی CSF استفاده می گردد. در اثر ملانوم، افزایش سطح پروتئین، هیپر بیلیروبینمی یا هیپرکاروتنمی تغییر رنگ ایجاد می شود. همچنین ماندن CSF خون آلود در خارج از یخچال برای مدت زمان بیشتر از یک ساعت می تواند منجر به پدیده گزانتوکرومی شود. بررسی میکروسکوپی بعد از بررسی مایع نخاع از لحاظ رنگ، شفافیت و ویسکوزیته نمونه را مستقیما به لام شمارش منتقل می کنند و گلبول های قرمز و سفید آن را شمارش می کنند. با شمارش گلبول های قرمز می توان به میزان آلوده شدن مایع نخاع با خون پی برد و در نتیجه لکوسیت های مایع نخاع را تصحیح کنیم. وجود گلبول های سفید در CSF، به استثنای تعداد بسیار کمی لنفوسیت، غیر طبیعی می باشد. جهت شمارش افتراقی سلول ها نمونه را در دور کم (2000 دور در دقیقه) به مدت 5-3 دقیقه سانتریفیوژ نموده و از رسوب حاصله اسمیر تهیه می شود، سپس رنگ آمیزی رایت یا گیمسا به روی آن انجام می شود. جهت بررسی میکروسکوپی CSF از نظر میکروبی از رسوب مایع نخاعی اسمیر تهیه می شود و رنگ آمیزی گرم از آن به عمل می آید. وجود لکوسیت های پلی مورفونوکلئر (مخصوصا نوتروفیل ها) نشان دهنده آبسه مغزی و یا مننژیت باکتریایی می باشد. در صورتی که لکوسیت های منونوکلئر موجود باشند، مشکوک به مننژیت ویروسی یا سلی و یا آنسفالیت است. لوسمی یا سایر تومور های بدخیم اولیه یا متاستاتیک امکان دارد باعث افزایش گلبول های سفید بشوند. زمانی که کدورت CSF ناشی از افزایش تعداد سلول ها در CSF باشد، اصطلاح پلئوسیتوز (Pleocytosis) به کار می رود. ب) کشت و حساسیت : ارگانیسم هایی که سبب آبسه مغزی و یا مننژیت می شوند را می توان از کشت CSF به دست آورد. همچنین ارگانیسم های بدست آمده شامل قارچ ها، باکتری های آتیپیک یا مایکوباکتریوم توبرکولوزیس نیز می باشند. انجام رنگ آمیزی گرم برای CSF می تواند اطلاعات بالینی مقدماتی را در مورد عامل عفونت فراهم نماید. بنابراین شاید بتوان درمان آنتی بیوتیکی مناسب را قبل از مدت زمان 72-24 ساعت لازم برای تکمیل گزارش کشت و حساسیت، آغاز نمود. محیط های کشت باکتریولوژیک شامل یک محیط شکلات آگار استاندارد حاوی %5 خون گوسفند و حرارت داده شده در بن ماری 80 درجه سانتی گراد، بلاد آگار حاوی 5% خون گوسفند و یک محیط کشت مایع مغذی مانند تایوگلیکولات فاقد معرف است. محیط شکلات آگار جهت جداسازی ارگانیسم های پرنیازی که روی بلاد آگار رشد نمی کنند و مهمترین آن ها هموفیلوس آنفلوانزه و نایسریا مننژیتیدیس می باشند، لازم است؛ محیط بلاد آگار به تشخیص استرپتوکوک پنمونیه کمک می کند. بعد از تکان دادن رسوب و تهیه اسمیر، چند قطره از رسوب را می بایست به هر یک از محیط های کشت اضافه نمود. محیط های کشت جامد حداقل به مدت 72 ساعت در 37 درجه سانتی گراد و در اتمسفر حاوی 5 تا 10 درصد CO2 نگهداری می شوند. در صورتی که انکوباتور CO2 در دسترس نبود، می توان از جار شمعی استفاده کرد. محیط های کشت مایع می بایست حداقل به مدت 5 روز در دمای 37 درجه سانتی گراد و در اتمسفر معمولی نگهداری شوند. درب محیط های کشت مایع می بایست شل بسته شوند تا هوا به شکل آزادانه در جریان باشد. در صورتی که در رنگ آمیزی گرم، شکل ظاهری ارگانیسم ها مشابه باکتری های بی هوازی باشد و یا احتمال آبسه مغزی وجود داشته باشد، یک محیط کشت بلاد آگار جهت کشت بی هوازی نیز باید تلقیح شود؛ محیط های کشت مذکور می توانند رشد تمامی باکتری های بیماری زا و برخی از قارچ ها را تضمین کنند. نشانه های مننژیت حاد قارچی مشابه مننژیت سلی است. اگر احتمال مننژیت قارچی برود، آزمایشگاه می باست همواره کشت ها را از نظر جداسازی قارچ ها بررسی کند. برای کشت CSF از نظر عوامل قارچی لازم است که دو قطره از رسوبی که به خوبی تکان داده شده است را به محیط سابورو دکستروز آگار یا محیط عصاره مغز و قلب (BHI) حاوی 5% خون گوسفند، اضافه شود. محیط های کشت قارچ می بایست در مجاورت هوا به مدت 4 هفته و در دمای 30 درجه سانتیگراد نگهداری شوند. اگر لازم باشد باید دو سری محیط کشت تلقیح شود، یکی در 30 درجه و دیگری در 35 درجه سانتی گراد قرار گیرد. مهمترین ارگانیسم های قارچی در عفونت CSF کریپتوکوکوس نئوفورمنس و کوکسیدیوئیدس ایمیتس هستند.