پاتولوژی : بخش مشترک بین دو آزمایشگاه نوید و آزمایشگاه دکتر موسوی

شرایط عمومی انجام آزمایش‌های پاتولوژیک شامل نمونه‌های هیستوپاتولوژی (بافت جامد)، سیتوپاتولوژی (سلول‌های شناور) و ایمونوهیستوشیمی مستلزم رعایت دقیق اصول نمونه‌برداری، فیکسیشن، پردازش و گزارش‌دهی است تا از حفظ ساختار مورفولوژیک و اطلاعات مولکولی نمونه اطمینان حاصل شود: نمونه‌های بافتی باید بلافاصله پس از برداشت در فرمالین 10% بافر شده (نسبت حداقل 10:1 حجم فیکساتیو به بافت) غوطه‌ور شوند و برای بافت‌های حساس (مانند کبد یا کلیه در نفروپاتی یا میوپاتی) یا آزمایش‌های الکترون‌میکروسکوپ/ایمونوفلورسنس، بخشی از نمونه به‌صورت تازه و منجمد نگهداری شود؛ از فیکسیشن ناکافی (زیر 6 ساعت) یا طولانی (بیش از 48–72 ساعت در فرمالین)، که به‌ترتیب منجر به تخریب سلولی یا کراس‌لینکینگ بیش از حد پروتئین‌ها و کاهش حساسیت IHC می‌شود، باید اجتناب گردد. در سیتوپاتولوژی (مانند مایع آسیت، پلور، مغزی نخاعی یا FNA)، ارسال سریع نمونه در حالت تازه (ترجیحاً ظرف 1–2 ساعت) یا در محیط‌های مناسب ضروری است تا از تخریب سلولی یا رشد میکروبی جلوگیری شود. همچنین، هر نمونه باید با اطلاعات بالینی کامل (محل دقیق نمونه‌گیری، اندازه ضایعه، علائم، سابقه بیماری، داروهای مصرفی و هدف درخواست مثلاً رد لنفوم یا ارزیابی MI-2 در درماتومیوزیت) همراه باشد، چرا که تفسیر مورفولوژی بدون زمینه بالینی ممکن است گمراه‌کننده باشد. در نهایت، رعایت استانداردهای بین‌المللی در برش، رنگ‌آمیزی، اعتبارسنجی آنتی‌بادی‌های IHC و بررسی توسط پاتولوژیست مجرب، ضمانت‌کننده دقت تشخیصی است.

در آزمایش‌های پاتولوژیک که معمولاً پس از نمونه‌برداری (بیوپسی، FNA، جراحی یا آسپیراسیون مایعات بدن) انجام می‌شوند بیمار مستقیماً بر کیفیت نمونه تأثیر نمی‌گذارد، اما رعایت برخی شرایط قبل و پس از نمونه‌گیری برای اطمینان از ایمنی، دقت تشخیص و جلوگیری از مخدوش شدن نتایج ضروری است: قبل از بیوپسی یا جراحی، در صورت مصرف داروهای ضد انعقاد (مانند وارفارین، آسپرین یا NSAIDs) یا مکمل‌های خون‌رو (مثل گیاه گینکو، قره‌قرمز، ویتامین E با دوز بالا)، حتماً با پزشک در مورد زمان توقف موقت آن‌ها مشورت کند تا از خطر خونریزی یا تشکیل هماتوم که ممکن است نمونه را آلوده یا غیرقابل ارزیابی کند، جلوگیری شود؛ در بیوپسی‌های پوستی یا سطحی، از استفاده محلی از کرم‌های ضدالتهاب، استروئید یا ضد عفونی‌کننده‌های قوی (مثل بتادین غلیظ یا الکل قبل از نمونه‌گیری) خودداری نماید، مگر آنکه توسط تیم پزشکی دستور داده شود، چون ممکن است باعث تغییر مصنوعی در مورفولوژی سلول‌ها (pseudo-dysplasia) یا کاهش حساسیت IHC شوند؛ پس از جمع‌آوری مایعات (مثل آسیت یا پلور)، در صورت نیاز به آزمایش سیتوپاتولوژی، نمونه باید سریع به آزمایشگاه برسد؛ بنابراین بیمار از نگهداری طولانی‌مدت نمونه در دمای اتاق یا فریزر خودداری کند و در صورت انتقال خارج از مرکز درمانی، از بطری‌های استریل و مهر و موم‌شده استفاده شود؛ در صورت سابقه واکنش‌های آلرژیک به بی‌حسی موضعی یا ضد عفونی‌کننده‌ها، حتماً قبل از روند نمونه‌برداری اطلاع دهد؛ برای بیوپسی‌های عضلانی (مثلاً در ارزیابی ضعف عضلانی نزدیک همراه با آنتی‌بادی MI-2 مثبت)، توصیه می‌شود تا حد ممکن از فعالیت شدید عضلانی یا تزریق داخل عضلانی چند روز قبل از نمونه‌گیری خودداری شود تا از تغییرات ثانویه (مثل التهاب موضعی یا نکروز) که ممکن است تفسیر پاتولوژی را دشوار کند، جلوگیری گردد. در نهایت، بیمار باید اطلاعات بالینی دقیق از جمله علائم (مثلاً ضعف عضلانی متقارن)، سابقه بیماری‌های خودایمنی، سقط جنین یا نتایج آزمایش‌های قبلی (مثل آنتی‌کاردیولیپین IgM مثبت) را در فرم درخواست ذکر کند، چون این داده‌ها مستقیماً در جهت‌دهی به بررسی‌های تکمیلی (مانند IHC برای پروتئین‌های التهابی یا رنگ‌آمیزی برای رسوب ایمونوگلوبولین در عروق) مؤثر هستند.